Stijlen onder de loep: Black IPA en Bohemian Pilsener

5 Feb

Met enige regelmaat hebben wij wat geschreven over bierstijlen. We proberen deze uiteen te zetten en er wat meer over te vertellen, soms met toevoeging van onze eigen ervaringen. Leidend bij deze stijlen is de indeling die gemaakt wordt op Ratebeer. Maarliefst 73 verschillende bierstijlen worden onderscheiden en elke bierstijl heeft zo zijn eigen kenmerken. Genoeg om over te praten dus! Wegens een verhuizing ben ik even niet toegekomen aan het schrijven van  een bijdrage aan deze blog, maar de verhuizing is bijna afgerond, dus het wordt tijd dat er weer eens iets verschijnt van mijn hand. Eerst maar eens twee nieuwe stijlen onder de loep nemen: Black IPA en Bohemian Pilsener.

Black IPA
Black IPA’s zijn relatief nieuw in de wereld van speciaalbier. De laatste jaren neemt niet alleen het aantal brouwerijen een vlucht, maar ook worden er bieren gebrouwen die te zien zijn als een combinatie van bestaande bierstijlen. Black IPA heeft zijn eigen stijl gekregen en dat is in mijn ogen ook terecht. Een Black IPA laat zich duidelijk onderscheiden van andere stijlen en is dan ook een toevoeging aan de reeds bestaande stijlen, iets wat misschien wel niet van alle ‘gevestigde’ stijlen gezegd dan worden!

Een goede Black IPA is wat je noemt de ideale kruising tussen een (Imperial) Stout en een IPA. Black IPA’s zijn –de naam zegt het al– zwart of bijna zwart van kleur vanwege de donkere, geroosterde mout die wordt gebruikt. Dat geroosterde moutkarakter vindt je ook nadrukkelijk terug in de geur, maar in plaats van de combinatie hiervan met koffie of chocolade zoals vaak in Porters of Imperial Russian Stouts is te vinden, vindt bij Black IPA’s koppeling met het frisse hoppige van een IPA plaats. Ook wordt het bier wat minder zwaar en wat meer doordrinkbaar dan een (Imperial) Porter of Stout. Duidelijk te onderscheiden alsook in samenhang te ruiken en proeven zijn het geroosterde mout en de hop. In de smaak kunnen zowel de fruitige hop als de bittere hop de overhand hebben. Balans is bij elk bier een sleutelbegrip en daarnaast blijven smaken verschillen. Persoonlijk vind ik het prettig in de geur vooral fruitige hoparoma’s in combinatie met geroosterde mout te ontdekken en in de smaak de geroosterde mouten vooral tref in combinatie met de hopbitters. Dry-hopping kan hierin een belangrijke rol spelen. Smaken verschillen echter, dus probeer verschillende Black IPA’s van diverse brouwerijen en ontdek waar je voorkeur ligt.

Het best beoordeelde bier uit de categorie Black IPA op Ratebeer is “Hill Farmstead Society & Solitude #2”, gebrouwen door Hill Farmstead Brewery uit Greensboro, Vermont, VS. Bieren van deze brouwerij bereiken helaas niet of nooit het Europese vasteland. Ik heb zelf recentelijk voor het eerst een bier van deze brouwerij op dat was meegebracht naar Europa door een veelvuldig op en neer reizende kennis uit de VS. Het was een heerlijke Imperial Stout waarmee deze hoog aangeschreven brouwerij bij deze eerste kennismaking voor mij in elk geval haar reputatie waarmaakte. Hopelijk krijg ik in de toekomst nog eens de kans de Society & Solitude #2 –het bier heeft overigens een alcoholpercentage van 9.5% en krijgt op Ratebeer een 4.03 gemiddeld– te proeven.

Van de top 10 bieren in deze stijl heb ik er 5 geproefd. Het bekendste bier uit deze top 10 is ongetwijfeld de nummer 3: Stone Sublimely Self Rightious Ale (8,7%, gemiddelde score 3.99) van Stone Brewing Co. uit Escondido, California, VS. In vergelijking met het topbier in deze stijl: Society & Solitude #2 heeft 63 beoordelingen van bierliefhebbers, Sublimely Self Rightious Ale maarliefst 1732! Het is dus maar zeer de vraag of de huidige nummer 1 ook op die positie zou staan na meer dan 1700 beoordelingen van (kritische) bierliefhebbers. Op dit moment echter is dit blijkens de cijfers de beste Black IPA die te vinden is.

Bohemian Pilsener
Bohemian Pilsener vind ik een moeilijke stijl om te beschrijven. Wat is het verschil tussen een Bohemian Pilsener en een “gewone” pilsener? Ik kan het u niet vertellen. Op het eerste gezicht lijkt het een geografische verwijzing naar Bohemen, een deel van Tsjechië. Zoals de meeste mensen wel zullen weten is Tsjechië de bakermat van de pils, meer specifiek het dorpje Plzen. Uit dit dorpje komt ook Pilsner Urquell Kvasnicový (4.4%), de ultieme nummer 1 op Ratebeer met een score van 3.94. Er zit echter een verhaal aan dit bier. Het wordt niet gebotteld en is uitsluitend verkrijgbaar van de tap bij de brouwerij zelf, vandaar dat het bier ook pas 166 beoordelingen heeft. Ik heb het geproefd dankzij een goede vriend die tijdens een vakantie bij hoge uitzondering het bier in een fles mee kreeg bij de brouwerij. Versheid is echter essentieel, niet alleen bij dit bier maar bij deze stijl in zijn geheel. Sommige bieren zijn perfect te bewaren of worden zelfs alleen maar beter zo verdedigt menig bierliefhebber, maar pilseners en aanverwante stijlen zijn hiervoor niet gemaakt.

Zit er een verschil tussen Bohemian Pilseners, Classic German Pilseners en overige (bijvoorbeeld Nederlandse) Pilseners? Het blijft moeilijk en ik kan hooguit spreken over mijn eigen ervaringen. Mijn hoogst beoordeelde Bohemian Pilsener op Ratebeer is De Molen / Gadds Fresh Hopped Bohemian, maar dit bier is erg sterk ge(dry)hopt en dus qua smaak eigenlijk niet te vergelijken met een traditionele Bohemian Pilsener. Wat mij als enige is opgevallen is dat de klassieke Tsjechische Pilseners altijd een echt goudkleurig helder voorkomen hebben, terwijl andere pilseners wellicht wat meer goudgeel zijn. Het ligt voor de hand dat Tsjechische pilseners in het algemeen zullen zijn gebrouwen met Saaz-hop, die voornamelijk in Tsjechië wordt verbouwd. Wellicht schuilt daarin het geheim.

One Response to “Stijlen onder de loep: Black IPA en Bohemian Pilsener”

  1. Rene 06. Feb, 2013 at 16:19 #

    Tip: De Molen / Gadds Fresh Hopped Bohemian is nu te koop bij Mitra Van Bergen in Eindhoven.

    [Reageer]

Leave a Reply